شک در ضرر و نظر پزشک

اگر انسان شک داشته باشد که روزه برایش ضرر دارد یا نه ؛ ولی پزشک او را از گرفتن روزه منع می کند ، تکلیف چیست؟

آیات عظام امام، خامنه ای، صافی، فاضل و نوری : اگر از گفته پزشک برای او ترس پیدا شود و احتمال عقلایی بدهد که روزه برایش ضرر دارد، نباید روزه بگیرد.

آیات عظام تبریزی و وحید : در فرض یاد شده اگر پزشک، متخصص و مورد اعتماد باشد، باید به گفته اش عمل کند.

آیات عظام بهجت و سیستانی : اگر از گفته پزشک برای او ترس پیدا شود و احتمال عقلایی بدهد که روزه برایش ضرر دارد، می تواند روزه نگیرد.

آیت الله مکارم : اگر از گفته پزشک برای او ترس پیدا شود و احتمال عقلایی بدهد که روزه برایش ضرر دارد، نباید روزه بگیرد و اگر با تجربه خودش دریافته که ضرر ندارد، باید روزه بگیرد. در صورت شک، می تواند یکی دو روز را تجربه کند و بعد طبق دستور بالا عمل نماید.

احکام روزه

نظر پزشک

ملاک در ضرر ، تشخیص پزشک است یا تشخیص خود شخص؟

همه مراجع : تشخیص خود بیمار ملاک است. همین اندازه که ترس نسبت به ضرر عقلایی باشد، کافی است. خوف ضرر گاهی از قول متخصص و زمانی از تجربه مریض های مشابه و گاهی از تجربه خود انسان، به دست می آید.

احکام روزه

معیار ضرر در روزه

آیا احتمال ضرر ، مجوز ترک روزه می شود یا اطمینان به ضرر لازم است؟ میزان در مقدار ضرر چیست؟

همه مراجع (به جز تبریزی، سیستانی و وحید) : آنچه باعث افطار روزه می شود، خوف ضرری است که منشأ عقلایی داشته باشد و میزان در مقدار آن، عرف عقلا است؛ به گونه ای که اثر مترتب بر روزه را ضرر بدانند.

آیات عظام تبریزی، سیستانی و وحید : آنچه که باعث افطار روزه می شود، خوف ضرری است که منشأ عقلایی داشته باشد و مقدار ضرر، باید قابل توجه باشد.

احکام روزه

خوردن دارو

بیماری که در طول روز تنها به خوردن چند قرص نیاز دارد ، در حالی که روزه برایش ضرر ندارد ؛ آیا خوردن چند قرص روزه را باطل می کند؟

همه مراجع : آری، روزه او باطل می شود.

احکام روزه

فراموشی نیت روزه در سحر

شب ، قصد گرفتن روزه داشتم ، اما سحر بیدار نشدم تا نیت کنم . نزدیک آفتاب از خواب بیدار شدم ، آیا روزه ام صحیح است؟

همه مراجع : اگر آنچه روزه را باطل می کند، انجام نداده اید، روزه صحیح است.

احکام روزه

فکر شهوانی

اگر در ماه رمضان ، فکر و خیال شهوانی باعث حرکت منی شود ؛ ولی از بیرون آمدن آن جلوگیری گردد ، روزه باطل است؟

همه مراجع (به جز امام، خامنه ای و فاضل) : اگر با این کار قصد بیرون آمدن منی را نداشته باشد، روزه باطل نمی شود.

آیات عظام امام، خامنه ای و فاضل : تا هنگامی که منی از او خارج نشود، روزه باطل نمی شود.

احکام روزه

فراموشی قضای روزه

در ماه رمضان مدتی روزه نگرفته ام ، اما تعداد روزه ها را فراموش کرده ام ، وظیفه ام چیست؟

همه مراجع : می توانید به مقدار حداقل اکتفا کنید؛ یعنی، هر مقدار از روزه ها را که می دانید کمتر از آن مقدار نبوده، باید قضا کنید و بیش از آن لازم نیست.

احکام روزه

تأخیر قضای روزه

کسی که به واسطه بیماری ، نتوانسته روزه های ماه رمضان را بگیرد ؛ اگر چند سال قضای آن را به تأخیر اندازد ، تکلیف چیست؟

همه مراجع : اگر بیماری او در میان سال خوب شد، باید روزه ها را قضا کند و اگر به سال بعد انداخت، علاوه بر قضای روزه، باید برای هر روز یک مد طعام به فقیر بدهد. اما اگر بیماری او تا سال بعد ادامه یافت _ به طوری که نمی توانست قضا کند _ فقط باید برای هر روز، یک مد طعام به فقیر بدهد.

احکام روزه

قضای روزه

آیا قضای روزه ماه رمضان و کفاره آن ، باید پی در پی انجام گیرد؟

همه مراجع : لازم نیست قضای روزه ها پی در پی باشد؛ ولی در کفاره _ چنانچه گرفتن دو ماه روزه را اختیار کند _ باید یک ماه تمام و یک روز آن را از ماه دیگر پی در پی بگیرد.

تبصره : آیت الله مکارم پی در پی بودن کفاره روزه را احتیاط واجب می داند.

احکام روزه

چشم مسلّح

آیا رؤیت ماه به وسیله چشم مسلّح و تلسکوپ ها و وسایل نجومی ، اعتبار دارد؟

همه مراجع (به جز بهجت، خامنه ای و فاضل) : خیر، مگر آن که از این راه برای شخص اطمینان پیدا شود که اول ماه است.

آیات عظام بهجت، خامنه ای و فاضل : آری، اول ماه به وسیله چشم مسلّح و تلسکوپ و یا وسایل نجومی، ثابت می شود.

احکام روزه